Pierwotniak - Historia wersji

Przemek o 22:16, 8 lut 2010

2010-02-08T22:16:15Z

Fremen o 22:48, 21 sty 2009

2009-01-21T22:48:43Z

Groszek69 o 17:18, 22 kwi 2008

2008-04-22T17:18:45Z

Admin: Nowa strona: '''Pierwotniaki''' - ''Protozoa'' - jednokomórkowe organizmy eukariotyczne, zaliczane tradycyjnie do królestwa zwierząt, a według nowszej [[systematyka|s...

2008-04-14T20:08:04Z

Nowa strona: '''Pierwotniaki''' - ''Protozoa'' - jednokomórkowe organizmy eukariotyczne, zaliczane tradycyjnie do królestwa zwierząt, a według nowszej [[systematyka|s...

Nowa strona

'''Pierwotniaki''' - ''Protozoa'' - jednokomórkowe [[jądrowe|organizmy eukariotyczne]], zaliczane tradycyjnie do królestwa [[zwierzęta|zwierząt]], a według nowszej [[systematyka|systematyki]] do [[królestwo (biologia) |królestwa]] ''[[Protista]]''.

* Pierwotniaki (''Protista'') dzieli się na 6 typów:
** [[wiciowce]] (''Flagellates'')
** [[korzenionóżki]]
** [[promienionóżki]]
** [[sporowce]]
** [[sporowce parzydełkowe]]
** [[orzęski]] (''Ciliates'')

----
Pierwotniaki to organizmy o zróżnicowanej budowie morfologicznej. Wielkość ich ciał waha się od 10 um do kilku milimetrów. Zazwyczaj w budowie można wyróżnić przód, tył, stronę grzbietową oraz brzuszną.

Pierwotniaki wykształciły [[Pellikula|pellikulę]] - błonę komórkową podścieloną utworami błoniastymi (efekt: wzmocnienie całej konstrukcji). Jej dodatkowymi właściwościami jest "elastyczność" pozwalającą na poruszanie się ruchem ameboidalnym.

Komórki pierwotniaków wypełnia [[cytoplazma]], najczęściej podzielona na zewnętrzną [[ektoplazma|ektoplazmę]] oraz ulokowaną centralnie w komórce [[endoplazma|endoplazmę]].

U pierwotniaków wyróżnia się wyspecjalizowane [[organella|organelle]] ruchowe:

# Wić (''flagellum''), rzęska (''cilia'') - identyczne twory pod względem konstrukcji, jednak różniące się ilością, wielkością oraz tym, iż rzęski połączone są włókienkami pod warstwą błony komórkowej (pellikuli) - co pozwala na skoordynowanie ruchów.
# Nibynóżki (''pseudopodia'') - wykształcone u niektórych [[Zarodziowce|zarodziowców]], ich działanie polega na przelewaniu cytoplamy do różnych rejonów komórki, a co za tym tworzenie "wypukleń" - co pozwala na przemieszczanie się ruchem ameboidalnym oraz na "oblewanie" ciała potencjalnej ofiary.

Pierwotniaki to organizmy [[Heterotrofia|heterotroficzne]].

Część wiciowców może odzywać się autotroficzne ([[miksotrofizm]]).

Ponieważ pierwotniaki to małe organizmy, o względnie niskim tempie przemian i dużej powierzchni, wydalanie jest przeprowadzane w drodze [[dyfuzja|dyfuzji]].

'''Rozmnażanie się pierwotniaków'''

Pierwotniaki, jako jednokomórkowce rozmnażają tylko bezpłciowo - zazwyczaj rozmnażanie polega wtedy na podziale mitotycznym komórki - powstają dwie komórki potomne o jednakowym podłożu genetycznym, co prowadzi do szybkiego zwiększenia ilości osobników danego gatunku. Zasadniczą wadą jest brak zmienności genetycznej.

Wśród pierwotniaków występują zarówno formy ''haploidalne'' jak i ''diploidalne''.

'''Zmysły, wrażliwość'''

Pierwotniaki zdolne są do odbioru bodźców zewnętrznych oraz reagowania na nie. Odbywa się to na zasadzie elektrycznej, dzięki ''polaryzacji błony komórkowej''. Niektóre pierwotniaki wykształciły specyficzne [[organella|organelle]] do percepcji wrażeń świetlnych - jak np. ''czerwona plamka oczna''.

'''Okres istnienia'''

Pierwotniaki to najstarsze organizmy żywe. Są dowody na to, że żyły na Ziemi już 600 mln lat temu.

{{Okres istnienia grupy organizmów|lewa granica=600|nazwa=Pierwotniaki istnieją co najmniej od 600 mln lat.}}

[[kategoria:Protisty]]

źródło: artykuł [http://pl.wikipedia.org/wiki/Pierwotniaki] w Wikipedii, licencja: [[GNU FDL]], autorzy: [http://pl.wikipedia.org/wiki/Pierwotniaki&action=history]

← poprzednia wersja		Wersja z 22:16, 8 lut 2010
Linia 1:		Linia 1:
		+	[[Plik:Paramecium.jpg\|thumb\|[[Pantofelek]] ''Paramecium caudatum'']]
	'''Pierwotniaki''' - ''Protozoa'' - jednokomórkowe [[jądrowe\|organizmy eukariotyczne]], zaliczane tradycyjnie do królestwa [[zwierzęta\|zwierząt]], a według nowszej [[systematyka\|systematyki]] do [[królestwo (biologia) \|królestwa]] ''[[Protista]]''.		'''Pierwotniaki''' - ''Protozoa'' - jednokomórkowe [[jądrowe\|organizmy eukariotyczne]], zaliczane tradycyjnie do królestwa [[zwierzęta\|zwierząt]], a według nowszej [[systematyka\|systematyki]] do [[królestwo (biologia) \|królestwa]] ''[[Protista]]''.

← poprzednia wersja		Wersja z 22:48, 21 sty 2009
Linia 44:		Linia 44:

	[[kategoria:Protisty]]		[[kategoria:Protisty]]
		+	[[Kategoria:Inne organizmy]]

	źródło: artykuł [http://pl.wikipedia.org/wiki/Pierwotniaki] w Wikipedii, licencja: [[GNU FDL]], autorzy: [http://pl.wikipedia.org/wiki/Pierwotniaki&action=history]		źródło: artykuł [http://pl.wikipedia.org/wiki/Pierwotniaki] w Wikipedii, licencja: [[GNU FDL]], autorzy: [http://pl.wikipedia.org/wiki/Pierwotniaki&action=history]

@@ Linia 29: / Linia 29: @@
 '''Rozmnażanie się pierwotniaków'''
-Pierwotniaki, jako jednokomórkowce rozmnażają tylko bezpłciowo - zazwyczaj rozmnażanie polega wtedy na podziale mitotycznym komórki - powstają dwie komórki potomne o jednakowym podłożu genetycznym, co prowadzi do szybkiego zwiększenia ilości osobników danego gatunku. Zasadniczą wadą jest brak zmienności genetycznej.
+Pierwotniaki, jako jednokomórkowce rozmnażają się tylko bezpłciowo - zazwyczaj rozmnażanie polega wtedy na podziale mitotycznym komórki - powstają dwie komórki potomne o jednakowym podłożu genetycznym, co prowadzi do szybkiego zwiększenia ilości osobników danego gatunku. Zasadniczą wadą jest brak zmienności genetycznej.
 Wśród pierwotniaków występują zarówno formy ''haploidalne'' jak i ''diploidalne''.