Perca Fluviatilis - Pasiasty spryciarz

[asagoth]

Mamy już luty więc dla wszystkich tych którzy nie zdołali przeczytać tego arta w styczniowym numerze Naszego Akwarium wstawiam na forum tekst i zdjęcia
miłego czytania



Okoń
Chyba każdy z nas miał styczność z tą jakże popularną w naszym kraju rybą. Wielu z nas akwarystów i wędkarzy zaczynało swoją przygodę z łowieniem właśnie niewielkich okoni, łapanych pod zwisającymi gałęziami lub między zatopionymi korzeniami drzew. Ile razy ktoś zachwycał się nad wodą jej pięknym ubarwieniem czy majestatyczną kolczastą płetwą. Ja spojrzałem na ten gatunek pod kątem akwarystycznym i oto, co mi z tego wyszło…



Opis
Okoń jest najbardziej liczebnym drapieżnikiem w naszych wodach.  W naturze osiąga nawet do 50 cm długości, lecz przeciętna jego wielkość nie przekracza 30 cm. Kształt jego ciała jest zależny od środowiska, w którym żyje, czyli w płytkich rzekach, strumieniach i bajorkach okoń jest smukły i zazwyczaj nie przekracza 15 cm długości, w dużych jeziorach i rzekach spotkać można natomiast ‘’garbusy’’, czyli okonie o kształcie bardziej wygrzbieconym. Ryba ta posiada drobną szorstką łuskę, mocno usadowioną w skórze. Charakterystyczną cechą tego gatunku są kolce, które zwieńczają pokrywy skrzelowe. Gatunek ten posiada tak jak wszystkie okoniowate, dwie płetwy grzbietowe. Jedną twardą kolczastą i drugą miękką zdecydowanie mniejszą. Na pierwszej zaobserwować możemy charakterystyczną czarną plamkę, która tworzy swoistą ochronę przed drapieżnikami i ma za zadanie imitować rybie oko. Reszta płetw ma lekki czerwonawy odcień, choć spotyka się osobniki, których płetwy posiadają intensywne barwy. Na bokach oliwkowo-zielonego ciała widać od 6 do 8 czarnych pręg, które nasilają się lub słabną wraz z natężeniem światła i nastrojem ryby. Naukowe pozycje mówią nam o słabym wzroście okonia, ja zaobserwowałem jednak, że w cieplejszym środowisku (15-20 stopni C) i przy dostatku żywego pokarmu wzrost tej ryby jest dosyć szybki.  Młode osobniki bardzo często zbijają się w niewielkie stadka, natomiast dorosłe stają się samotnikami. Dymorfizm płciowy jest niezauważalny.




Występowanie
Okoń zasiedla prawie całą Europę, północną Azję i Amerykę. Na naszym kontynencie nie ma go tylko w Szkocji, środkowych i południowych Włoszech i na Półwyspie Pirenejskim. W Polsce spotkać go można prawie w każdym rodzaju wód śródlądowych i w pasie przybrzeżnym Bałtyku.
Środowisko
Okoń posiada duże zdolności przystosowawcze do środowiska, w którym występuję. Występuje we wszystkich typach jezior, stawów a nawet i torfianek. Zasiedla całe długości rzek oprócz wysokich partii górskich. Nie unika również słonawych wód przybrzeżnych. Młode ryby i narybek trzymają się brzegu i roślinności wodnej, najłatwiej spotkać je w spokojnych zatoczkach lub w zarośniętych obszarach stawu czy jeziora. Występują zazwyczaj wraz z narybkiem i młodymi sandacza czy karpia. Średniej wielkości okonki schodzą już w niższe partie wód, doświadczenie pokazało mi, że w jeziorach można spotkać je na 2-2.5 m głębokości tam gdzie występuje piaszczyste dno i zatopione głazy lub korzenie. W rzekach z okoniami jest podobnie, poza górskimi bystrzycami, (choć zdarzało mi się i tam kilka osobników spotkać) przebywają w okolicach zatopionych gałęzi, roślinności i kamieni. Okonie wykazują w naturze znaczną ruchliwość. W dużych jeziorach zdarzają się nawet całe wędrówki w ulubione miejsca tarliskowe czy w miejsca obfitujące w pokarm zwierzęcy.



Akwarium
W tej części pokuszę się o trochę luźniejszą formę. Na samym początku pojawia się wybór szkła, dla okresowego trzymania okoni najodpowiedniejszym litrażem będzie 240l, okresowo to znaczy oczywiście trzymanie bardzo młodych osobników do wielkości, na którą pozwoli pojemność akwarium. Ja, jako miłośnik ‘’polskiej’’ akwarystyki preferuję, ze względu na brak możliwości postawienia ogromnych zbiorników, takie właśnie rozwiązanie. Natomiast do pełnego prawidłowego rozwoju okonia niezbędne jest akwarium co najmniej 500l . Kiedy mamy już szkło, trzeba zaopatrzyć się w potężną filtrację, najodpowiedniejsze będą filtry zewnętrzne kubełkowe w połączeniu z wewnętrznymi głowicami.  Filtracja ta jest potrzebna ze względu na dość szybkie zanieczyszczanie wody spowodowane przez żarłoczność okoni. Stwierdziłbym wręcz, że nadfiltracja w naszym zbiorniku jest konieczna. Dla majętnych w skład sprzętu wchodzić może również chłodziarka akwarystyczna, jednak ponieważ nie wszystkich nas na to stać rozwiązaniem jest postawienie zbiornika w piwnicy domków jednorodzinnych czy pomieszczeń klimatyzowanych, przydać się też mogą wentylatorki montowane w pokrywie, lub całkiem odkryte akwarium w przypadku zbiornika bez roślin. Oświetlenie w naszym okoniowym domu tak naprawdę nie jest w ogóle potrzebne, jeśli jednak decydujemy się na zbiornik z roślinami pamiętajmy o wyborze flory cieniolubnej, ponieważ okoń jest rybą lubiącą półmrok. W takich zacienionych zbiornikach wykazuje większą odwagę i intensywniejsze ubarwienie. A więc kwestia sprzętu jest już z głowy, zabieramy się za przyjemniejszą część, którą jest kompozycja zbiornika. Z moich obserwacji wynika, że okoń w naturze wybiera raczej piaszczyste lub muliste strefy jezior i rzek, więc najodpowiedniejszym podłożem będzie tu drobny piasek. Jego warstwa zależna jest od roślin, które mają znajdować się w akwarium. Kiedy piasek jest już na dnie musimy zaopatrzyć się w korzenie i gałęzie, które są świetnymi kryjówkami dla naszych rybek. Można je nabyć w sklepie zoologicznym, ale istnieje również opcja dla wytrwałych mianowicie poszukać ich w naturalnym środowisku okoni. Bardzo dobrze w takich akwariach prezentują się zatopione gałęzie, które pomagają ukryć się naszym pasiastym podopiecznym. Co do kwestii roślin jest to sprawa osobista, mogą być lub może ich nie być. Ja mam je w swoim zbiorniku dla okoni ze względu na pomoc w stabilizacji parametrów wody. Gatunki, które polecam to krajowe moczarki, rogatki, rdestnice czy w większych akwariach nawet grążele lub tataraki, z tropikalnej flory gatunki przeze mnie wyszczególnione to nurzańce, niektóre żabienice, mech jawajski, kabomby czy kryptokoryny.  Uwieńczyć wystrój zbiornika możemy kilkoma niedużymi skałkami lub otoczakami. Kiedy mamy już dojrzałe akwarium warto jest postarać się o możliwie jak największą grupę osobników młodych, ponieważ niestety liczba zgonów przy rybach z pokoleń F0 jest dość wysoka a osobniki pozyskane z naturalnego środowiska niosą ze sobą ryzyko nieznanych akwarystyce chorób i pasożytów. Optymalna temperatura w akwarium to 15-17 stopni Celsjusza. Ryby nie wymagają zimowania, radzą sobie również dobrze w wodzie o temperaturze ok. 20 stopni. Dla niedowiarków dodam, że okonie zostały introdukowane w wodach niektórych części Afryki a ich stanowiska spotykane są w południowej części Stanów Zjednoczonych, co dowodzi cech przystosowawczych do temperatury wody. Ważne w akwarium jest też mocne napowietrzanie, ponieważ szczególnie młodziutkie okonie są bardzo wrażliwe na niedobory tlenu w wodzie. Jeśli dysponujemy naprawdę dużym litrażem towarzystwo dla okoni mogą stanowić liny, karasie, płocie, wzdręgi, klenie czy jazgarze, jednak należy pamiętać o tym, że okoń jest drapieżnikiem a jego koledzy w akwarium powinni być wielkości co najmniej 2/3 największego spośród okoni. Parametry wody są bardzo ważne, to ich drastyczna zmiana jest najczęstszym błędem początkujących zapaleńców akwarystyki ‘’polskiej’. Kiedy decydujemy się na odłowienie okonia z jego naturalnego środowiska, należy pamiętać o sprawdzeniu parametrów danego zbiornika wodnego i o możliwie jak najbliższym odwzorowaniu ich w swoim zbiorniku. Przez pospolitość i obecność w prawie wszystkich rodzajach wód, zakres parametrów dla tego gatunku jest bardzo szeroki.  Największą aktywność w akwarium możemy zaobserwować wcześnie rano lub w godzinach wieczornych, podczas dnia ryba raczej przebywa ukryta. Zajmuje dolne i środkowe partie zbiornika.

Pokarm
Okonie są rybami drapieżnymi, a w naturze skład ich pokarmu zależny jest od miejsca ich występowania, są nim w przypadku osobników młodych narybek i ikra, larwy komarów, owady wodne lub larwy jętek natomiast dorosłe osobniki zazwyczaj odżywiają się rybami i dużymi bezkręgowcami wodnymi. W akwarium chętnie zjadają właściwie każdy żywy pokarm dostępny w sklepach akwarystycznych jednak ich dietę należy uzupełniać o narybek np. gupika lub w przypadku większych osobników o dorosłe rybki, warto w tym celu założyć w domu małą hodowlę żyworódek, lub dla ludzi o mocniejszych nerwach kupić do oddzielnego akwarium dobraną parę pielęgnicy zebry.

Pozyskanie
Młode okonki pozyskać możemy wyławiając je na wędkę, lub kupując je w stacjach zarybieniowych i stawach hodowlanych.
To tyle na temat tej pięknej ryby. Polecam ją wszystkim początkującym akwarystom zimnowodnym jak i doświadczonym już wyjadaczom tej wspaniałej pasji. Nie poruszyłem w tym artykule kwestii rozrodu jednak nie spotkałem się jeszcze z przypadkiem rozmnożenia okonia w akwarium. Dziękuję za uwagę i pozdrawiam Maksymilian Przybylski (Asagoth)

[robsonus91]

tez bede zakładał akwarium z okoniami 220L lecz niewiem skąd można teraz pozyskać okonia;/

[Muchomorek]

Problem będzie, bo na stawach masę okonia dostaniesz za darmo w czasie odłowów, ale to jest zazwyczaj koniec października do początku grudnia, teraz stawy są spuszczone i wymrażane, okonia się nie przechowuje, bo jest delikatny i raczej nie jest rybą handlową.
Można poprosić wędkarza o złapanie na podrywkę (taka siatka 1 m x 1 m), ale trzeba wiedzieć że będzie to nielegalne, bo okoń ma wymiar ochronny 15 cm.

[robsonus91]

wiem co to jest podrywka wędkuje już od 7 lat i wiem jak złapac okonia! ale teraz zimą to odpada

[Muchomorek]

Zimą złapiesz spokojnie okonka, co prawda nie takiego z 2 cm, ale taki 10 cm może się trafić.

[robsonus91]

ale wez pod uwage ze zimą woda w jeziorach jest bardzo zimna, a ja miałbym go miec w  akwarium to ciezko bylo by mu sie zaaklimatyzowac i moglby dostac szoku termicznego

[Muchomorek]

Bierzesz worek, wkładasz do akwarium i dopiero wypuszczasz rybę, jak się temperatury wyrównają.
Jeśli się tego boisz, to włóż worek do wiadra z zimną wodą, potem wpuść do wiadra i niech się powoli podnosi temperatura.
Ja bym się nie obawiał, bo według mnie okonie są dość odporne na różnice temperatur, dużo gorzej znoszą zamulenie wody i niedotlenienie.

[robsonus91]

Okoń słabo znosi roznice temp. Kiedys jak łowiłem sandacze latem gdzie temp. wody wynosiła około 21 Stopni na hak zakładałem okonia jako żywca i łapałem na głębokośći 7-8 metrów i po paru minutach okonie stawały się sztywne

[Muchomorek]

temp. wody wynosiła około 21 Stopni na hak zakładałem okonia jako żywca i łapałem na głębokośći 7-8 metrów i po paru minutach okonie stawały się sztywne

Ale to jest zupełnie co innego, bo tam była duża różnica temperatur (17 stopni przez sekundę) i ciśnienia, poza tym było ciepło (to jest największy problem), jednym słowem ekstremalne doświadczenie.  ;)
Mam doświadczenia w takich zabawach i jest bez problemu. Przy temperaturze kilku stopni i mniej, okoń nawet na mokro, ale bez wody wytrzyma kilkanaście minut i nie padnie, byle tylko nie miał suchych skrzeli i żeby było zimno.
Po sortownicy i leżeniu na niej pół godziny bez wody jeden na drugim i przewiezieniu z karpiami śmiertelność okonia wynosi około 20-30%, tak w każdym razie u nas wychodziło, a przerzuciłem gdzieś koło 2 ton okonia przez kilka lat, więc jakieś doświadczenie mam.

[robsonus91]

Czyli co śmiało moge złapać okonia z pod lodu  wrzucic do woreczka i powoli  woda w woreczku bedzie sie nagrzewac i wpuscic do akwarium?

[Muchomorek]

Tak, śmiało, tylko musi być trochę tej wody w worku, a nie naparstek.
Jeśli masz problemy z odpowiednio dużym woreczkiem, to nalej zimną wodę do wiadra, tam wkładasz woreczek, a potem trzeba poczekać, aż się wyrówna temperatura z otoczeniem. Z reguły woda ma zbliżone pH, myślę więc, że okoń lepiej zniesie szybkie zmiany pH, niż dużą zmianę temperatury.
Pamiętamy o wodzie niechlorowanej, więc musi postać z dobę w wiaderku, choćby na balkonie.

[robsonus91]

ale poprostu przyniose okonei w wiadrze i beddzie tam natlenianie i powoli w domu  temp bedzie sie wyrownywac. Jakie skały mozna wlozyc do akwarium aby nei zmianiły PH wody>?